Con số phần trăm trên giao diện bot lưới là một trong những con số dễ đọc nhầm nhất. Nó trông y như lãi suất theo năm của một sản phẩm gửi tiền, nên nhiều người cũng hiểu nó theo kiểu đó — "chiến lược này một năm kiếm được chừng đó". Nó không có nghĩa như vậy, và thật ra nó là hai con số khác nhau.
Hai con số này xuất hiện ở hai chỗ: bản ước tính hoặc backtest bạn thấy lúc tạo chiến lược, và con số tỷ suất theo năm đi kèm bot sau khi đã chạy. Cái trước là mô phỏng, cái sau là quy đổi. Cả hai đều không phải lợi nhuận kỳ vọng, nhưng chúng sai theo hai kiểu khác nhau. Dưới đây tách ra từng cái, kèm mấy con số thật sự dùng để phán đoán được. Cơ chế này gần như giống nhau ở các sàn có bot lưới, Binance chỉ là sân dùng làm ví dụ.
1. Con số lúc đang chạy: một phép ngoại suy thuần túy
Nói cái bạn nhìn nhiều nhất trước. Phép quy đổi các bot loại này thường dùng là:
Tỷ suất theo năm = (lãi lưới đã thực hiện ÷ vốn bỏ vào) ÷ số ngày đã chạy × 365
Chỉ có vậy. Nó không dự báo gì cả, chỉ lấy số tiền bạn đã kiếm được nhân theo nhịp hiện tại lên thành một năm. Hiểu đúng một dòng này là gỡ được gần hết mọi thắc mắc quanh con số đó.
Chỗ chết người nằm ở mẫu số: số ngày đã chạy. Bot mới mở thì mẫu số cực nhỏ, nên chút lãi nào cũng bị phóng rất to. Một bộ ví dụ giả định:
| Vốn bỏ vào | Lãi lưới đã thực hiện | Số ngày đã chạy | Tỷ suất quy đổi ra |
|---|---|---|---|
| 1.000 | 4 | 2 ngày | 0,4% ÷ 2 × 365 ≈ 73% |
| 1.000 | 4 | 10 ngày | 0,4% ÷ 10 × 365 ≈ 14,6% |
| 1.000 | 4 | 60 ngày | 0,4% ÷ 60 × 365 ≈ 2,4% |
Ba dòng là đúng cùng một khoản 4 tiền. Cùng chiến lược, cùng vốn, cùng kết quả, chỉ vì thời gian chạy khác nhau mà nhãn rơi từ 73% xuống 2,4%, lệch ba mươi lần. Nên "lưới mới mở tỷ suất năm cao quá" không phải may cũng không phải lỗi, nó là hệ quả tất yếu của ngoại suy quãng ngắn, và cứ chạy tiếp là nó tụt.
2. Vì sao nó "tự nhiên tụt dần"
Một thắc mắc phổ biến khác: bot rõ ràng không lỗ mà tỷ suất năm mỗi ngày một thấp. Vẫn là mẫu số: tử số (lãi đã thực hiện) đứng yên, mẫu số (số ngày) mỗi ngày cộng thêm một, thương số dĩ nhiên trôi xuống.
Khi nào tử số đứng yên lâu? Khi giá chạy ra ngoài khung. Lúc đó bot vẫn treo nhưng không khớp lệnh, lãi đứng im còn số ngày vẫn tăng, nên tỷ suất năm cứ đi xuống. Thấy nó tụt thì đừng coi là lỗ thêm, nó chỉ đang báo cho bạn biết "dạo này cỗ máy nằm không". Ra khỏi khung thì xử lý ra sao là chuyện khác, viết ở giá ra khỏi khung lưới thì làm gì.
3. Điều đáng nhớ nhất: con số này không gồm lỗ tạm tính
Nếu chỉ mang đi được một câu từ bài này thì lấy câu sau: tỷ suất theo năm của lưới chỉ thống kê phần lãi đã khớp xong và vào túi, không bao gồm lãi lỗ tạm tính trên số coin bạn còn giữ.
Điều đó giải thích cái tổ hợp chối mắt kia: tỷ suất năm sáng một con số hai chữ số rất đẹp, còn tổng lợi nhuận tài khoản lại âm. Khi giá thủng cận dưới và bạn đang ôm một đống coin mua ở giá cao, tổ hợp này gần như chắc chắn xuất hiện — bot đúng là có khớp từng ô trên đường giảm, những khoản lãi đó là thật, nhưng thường không đủ che khoản lỗ tạm tính.
4. Con số ước tính lúc tạo lưới: một kiểu vấn đề khác
Lúc tạo chiến lược, giao diện thường đưa ra một tỷ suất năm ước tính hoặc backtest dựa trên khung và số ô bạn điền. Nguồn gốc của nó khác hẳn con số trên: nó thường lấy biến động của một quãng quá khứ (cửa sổ 7 ngày, 30 ngày tùy sàn), ước lượng bộ tham số của bạn sẽ kích hoạt bao nhiêu lần khớp trong quãng đó, rồi quy về con số theo năm.
Nói cách khác, nó trả lời: "nếu quãng tới đây biến động giống quãng lịch sử mà tôi lấy mẫu thì bộ tham số này cho ra kết quả cỡ nào". Vậy nên độ tin cậy của nó đặt trọn vào một giả định: biến động và tần suất khớp lệnh trong tương lai giống quãng quá khứ đó. Thị trường vừa chuyển từ đi ngang sang xu hướng một chiều là tần suất khớp sụp xuống, giả định mất hiệu lực ngay — mà đó lại đúng là loại thị trường lưới lỗ nặng nhất.
Đây cũng là lý do các con số ước tính nhìn thấy ngay sau một quãng biến động dữ dội thường trông rất phi lý. Nhãn tỷ suất ba chữ số không nói lên chiến lược mạnh, nó chỉ nói quãng lịch sử được trích dẫn biến động lớn.
| Con số | Nó thật ra đang nói gì | Không được dùng để |
|---|---|---|
| Ước tính / backtest lúc tạo lưới | Kết quả mô phỏng khi áp một quãng biến động lịch sử lên bộ tham số của bạn | Không phải cam kết lợi nhuận tương lai; đổi cửa sổ lấy mẫu là con số đổi rất mạnh |
| Tỷ suất theo năm lúc đang chạy | Lãi lưới đã thực hiện được ngoại suy từ số ngày đã chạy lên 365 ngày | Không phải mức bền vững; không gồm lãi lỗ tạm tính; không so trực tiếp được với bot có thời gian chạy khác |
| Tổng lợi nhuận / tỷ suất tổng | Lãi đã thực hiện cộng lãi lỗ tạm tính | Đây mới là con số để biết lời hay lỗ, nhưng vẫn không nói gì về tương lai |
5. Vậy nên nhìn cái gì
Ba thước đo chắc chắn hơn, xếp theo mức quan trọng:
- Tổng lợi nhuận có gồm lãi lỗ tạm tính, nhìn số tiền chứ không nhìn phần trăm. "Tới hôm nay cỗ máy này làm mình lời bao nhiêu, lỗ bao nhiêu" là câu hỏi không mẫu số nào bóp méo được. Phần trăm bị thời gian kéo giãn, số tiền thì không.
- So với việc cứ cầm coin trong cùng quãng đó. Đối thủ của lưới không phải số không, mà là phiên bản bạn không làm gì cả. Cùng quãng thời gian, cứ giữ coin thì kết quả bao nhiêu? Đây là mốc so sánh trung thực duy nhất để biết công cụ này có đáng dùng trong đoạn thị trường vừa rồi hay không, và trong xu hướng tăng một chiều thì phép so này khá đau.
- Số lần khớp và lãi ròng mỗi ô. Lưới sống bằng số lần khớp, nên "đã chạy bao nhiêu ô, mỗi ô trừ phí khứ hồi còn lại bao nhiêu" sát với tình trạng thật của cỗ máy hơn tỷ suất năm nhiều. Lãi ròng mỗi ô chịu ảnh hưởng lớn từ kiểu chia ô, xem lưới chia đều và lưới chia theo tỷ lệ chọn kiểu nào; muốn thay mức phí thật của bạn vào để ước lượng thì dùng công cụ mô phỏng lợi nhuận lưới và công cụ điểm hòa vốn.
Bản thân tỷ suất năm cũng không hoàn toàn vô dụng. Nó có một cách dùng đứng vững: so ngang hai chiến lược có số ngày chạy xấp xỉ nhau. Hai cỗ máy cùng chạy ba mươi ngày, vốn tương đương, thì cái có tỷ suất cao hơn đúng là khớp lệnh dày hơn. Ngoài ra, cứ coi nó là một đèn báo mức độ hoạt động, đừng coi là kỳ vọng.
6. Câu hỏi thường gặp
Tỷ suất theo năm của lưới được tính chính xác thế nào?
Con số hiện trên bot đang chạy thường được tính bằng cách lấy lãi lưới đã thực hiện chia cho số vốn bạn bỏ vào để ra tỷ suất của quãng vừa rồi, sau đó chia tiếp cho số ngày đã chạy rồi nhân 365. Đó là một phép quy đổi thuần túy, không có yếu tố dự báo nào trong đó, và cũng không bao gồm phần lãi lỗ tạm tính trên số coin bạn còn đang giữ. Con số ước tính trên trang tạo lưới lại là chuyện khác, nó đến từ mô phỏng biến động quá khứ và tần suất khớp lệnh, bản chất là chạy lại một quãng lịch sử trên bộ tham số của bạn. Chi tiết công thức mỗi sàn một khác, hãy xem tài liệu hiện hành của sàn bạn đang dùng.
Vì sao bot mới mở lại có tỷ suất theo năm cao ngất?
Vì mẫu số trong công thức là số ngày đã chạy, mà bot mới mở thì mẫu số đó cực nhỏ. Lấy một ví dụ giả định: bỏ vào 1.000, hai ngày kiếm được 4 tiền lãi lưới, tỷ suất là 0,4 phần trăm; chia cho 2 ngày rồi nhân 365 thì nhãn tỷ suất năm thành khoảng 73 phần trăm. Cũng đúng 4 tiền đó, nếu kiếm rải ra trong 60 ngày thì tỷ suất năm chỉ khoảng 2,4 phần trăm. Cùng số tiền, cùng chiến lược, nhãn chênh nhau ba mươi lần, khác biệt duy nhất là thời gian chạy. Nên con số đẹp trong mấy ngày đầu không phải may mắn cũng không phải lỗi, nó là kết quả tất yếu của việc ngoại suy từ quãng ngắn và không thể coi là mức bền vững.
Tỷ suất theo năm có bao gồm lãi lỗ tạm tính không?
Thường là không. Nó chỉ tính phần lãi đã khớp xong từng ô và vào túi, còn số coin bạn chưa bán nằm ở một cột khác gọi là lãi lỗ tạm tính. Đó là lý do xuất hiện một tổ hợp rất chối mắt: tỷ suất theo năm hiện con số đẹp trong khi tổng lợi nhuận tài khoản lại âm. Khi giá đã thủng cận dưới và bạn đang ôm đống coin mua ở trên, tổ hợp đó gần như chắc chắn xảy ra. Muốn biết chiến lược có lời hay không thì phải nhìn tổng lợi nhuận có gồm lãi lỗ tạm tính, không nhìn tỷ suất năm của lưới.
Khi nào con số này còn dùng được?
Nó có giá trị tham khảo khi bạn so ngang hai bot có số ngày chạy xấp xỉ nhau. Hai chiến lược cùng chạy ba mươi ngày, vốn tương đương, thì so kiểu này là công bằng: cái có tỷ suất cao hơn thật sự khớp lệnh dày hơn và ăn được nhiều chênh lệch hơn. Nó cũng phản ánh mức độ hoạt động, vì khi lâu không khớp lệnh thì con số sẽ tụt dần theo mẫu số lớn lên. Chỉ có đúng một việc nó không làm được: coi như kỳ vọng lợi nhuận tương lai, hoặc đem đặt cạnh lãi suất ngân hàng và các sản phẩm sinh lời để so trực tiếp. Hai bên khác nhau cả về cách tính lẫn cấu trúc rủi ro.
Con số ước tính lúc tạo lưới có tin được không?
Hãy coi nó là bài kiểm tra tham số, đừng coi là lợi nhuận kỳ vọng. Con số này thường được suy ra từ biến động lịch sử nhân với tần suất khớp lệnh dự kiến, tức là giả định quãng tới đây biến động giống quãng lịch sử mà nó lấy mẫu. Khi thị trường chuyển sang xu hướng một chiều, tần suất khớp lệnh sụp xuống và giả định đó mất hiệu lực ngay. Chỗ nó thật sự hữu ích là để so sánh: trên cùng một cặp giao dịch, đổi số ô hoặc đổi khung rồi xem con số này nhúc nhích thế nào, cách đó giúp loại bỏ những tổ hợp tham số vô lý rõ ràng. Còn giá trị tuyệt đối, nhất là những con số ba chữ số, về cơ bản chỉ phản ánh quãng lịch sử được lấy mẫu biến động mạnh cỡ nào.
Bài này không phải lời khuyên đầu tư. Giá tài sản mã hóa biến động mạnh, giao dịch lưới không đảm bảo có lãi, có rủi ro bị kẹt hàng và (với hợp đồng) bị thanh lý; hãy tự đánh giá và làm trong khả năng của mình. Các con số vốn 1.000, lãi 4, thời gian 2 / 10 / 60 ngày đều là giả định để minh họa quan hệ quy đổi, đã làm tròn khi hiển thị, không phải cam kết lợi nhuận hay dự báo thị trường. Cách tính tỷ suất theo năm, tên gọi của nhãn và việc có gồm lãi lỗ tạm tính hay không mỗi sàn một khác, hãy căn cứ vào tài liệu hiện hành của sàn và những gì trang tài khoản của bạn hiển thị. Trang sản phẩm chính thức để đối chiếu: Giao dịch lưới giao ngay là gì.